Genel

Bölgeyi tanıyabilmek için Türkiye’nin diğer illeri ve Ege Bölgesi illeri arasındaki konumunu bilmek ve anlamak gerekmektedir. Bu bağlamda Devlet Planlama Teşkilatı’nın (DPT) birçok refah göstergeleri kullanarak yaptığı en son çalışma “İllerin ve Bölgelerin Sosyo-Ekonomik Gelişmişlik Sıralaması Araştırması” 2003 yılında yayımlanmıştır. Bu araştırma sonucunda Ege Bölgesi, Türkiye’de en gelişmiş 2. coğrafi bölge olarak belirlenmiştir. Ege Bölgesi’nin en gelişmiş ili olan İzmir, Türkiye genelinde 3. sıradadır. Aynı araştırmaya göre, ülke genelinde 12. sırada yer alan Denizli, 13. sıradaki Muğla ve 22. sıradaki Aydın, Ege Bölgesi’nin İzmir’den sonra en gelişmiş illeridir. Aynı zamanda bu iller, “Gelişmişlik Endeksine Göre Kademeli İl Grupları” arasında 2. derece gelişmiş iller arasında yer almaktadır. 

2003 yılındaki bu araştırma 1996 yılında yapılan aynı kapsamlı araştırma ile karşılaştırıldığında Denizli aradan geçen yedi yılda bir sıra yükselirken, Muğla’nın bir sıra, Aydın’ın ise dokuz sıra gerilediği gözlenmektedir (DPT, 2003).Bu çalışma ışığında bölgeyi çevre iller ile ele aldığımızda İzmir’in birinci derecede gelişmiş iller arasında olduğu, bölge illerinin Manisa ve Antalya ile birlikte ikinci dereden gelişmiş iller arasında,diğer çevre iller olan Uşak, Afyon, Isparta ve Burdur’un ise üçüncü dereceden gelişmiş iller arasında olduğu görülmektedir.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından 2006 yılında açıklanan kişi başına düşen gayri safi katma değer (GSKD) miktarlarına göre İstanbul 1. sırada yer alırken; diğer Düzey 2 Bölgelerinden    Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu, Yalova illerini içeren TR42 2. sırada, Bursa, Eskişehir,   Bilecik illerini içeren TR41 3. sırada yer almaktadır. Bölge ise 9. sırada yer almakta ve kişi başına düşen GSKD değerlerinin sanayinin geliştiği bölgelerde daha yüksek olduğu gözlenmektedir.
     

Bölgenin Ege Bölgesi içindeki durumu incelendiğinde ise İzmir’in ardından 2. sırada olduğu ve 2004-2006 yılları arasında kişi başına düşen GSKD artmakla birlikte, bir sıra gerilediği görülmektedir.TR33 Bölgesi ise son yıllarda gelişim göstermiştir. Bu gelişimin nedeninin ise 2005 yılında Manisa’da faaliyete geçen dayanıklı tüketim malları imalat sanayinden kaynaklı olduğu söylenebilir. Bölgede ise sanayi sektöründe yaşanan durgunluktan dolayı GSKD miktarlarında büyük bir gelişme gözlenmemiştir.